روان‌درمانی چیست؟

بسیاری از افراد چنین تصور می کنند که روان‌درمانی فقط نوعی صحبت کردن مراجع با درمانگر خود می باشد.  در تعریف علمی، روان درمانی به شیوه هایی گفته می شود که  به کمک آن مشکلات عصبی و عاطفی از طریق بیان کردن آن ، درمان می گردد. برای این منظور درمان گرازفنون  بسیار گسترده و مختلف بهره می گیرد.هدف  روان درمانی می تواند پیشگیری یا درمان مشکل‌های عصبی و روانی  باشد و یا پیشرفت سلامت روانی و یک زندگی بهتر برای مراجعان.

درست است که به کارگیری از این فنون در بیشتر موارد با  بیان کلامی درمانگر و آموزش  او به مراجعان اش صورت می گیرد ، هر درمان گری با توجه به رویکرد خاص روان‌درمانی که در آن آموزش دیده است، از روش ها و فنون علمی خاص استفاده می نماید


برای آشنایی بیشتر شما  در زیر به برخی از این فنون روان‌‏شناختى اشاره ای خواهم داشت:

۱ – آموزش قاطعیت
این تکنیک که برای افزایش مهارت‏هاى بین فردی طراحى شده، عبارت است از آموزش چگونگی ابراز عقیده، احساس‌ و افکار به صورت مناسب برای به دست آوردن حقوقی که افراد در روابط خود با دییگران دارند.

آموزش قاطعیت در پیوستار وسیعى از مشکل‌های مربوط به روابط بین‏ شخصى مثل اختلاف‏ هاى زناشویى، افسردگى، اختلالات جنسى، رفتارهاى پرخاشگرانه و مورد سوءاستفاده قرار گرفتن، کاربرد دارد.

۲ – تکنیک حل مساله
حل مساله، یک تکنیک درمانی روان‌‏شناختى است که مراجعه‌‌کننده از طریق آن یاد مى‏ گیرد از مجموعه آگاهى ‏ها، دانش و منابع موجودى که در اختیار دارد، براى حل مساله یا مشکلى که با آن مواجه است، استفاده‌کند.

روان‌‏شناسان معتقدند نداشتن مهارت حل مساله مى‏تواند ‏مشکلالت  گوناگون روان‏شناختى (مثل افسردگى و اضطراب) یا مسایلی در ازدواج و تربیت فرزند ایجاد کند.

۳ – آموزش خودآموزى
مراجعان با آموختن این روش می‌توانند رفتارهاى نادرست خود را بشناسند و با ترک آنها، رفتارهاى مناسبی را جایگزین کنند. معمولا در این روش، درمانگر الگوى مراجعه‌کننده مى‏شود و رفتارهاى سالم را نمایش می‌دهد.

۴ – تکنیک مدیریت استرس
این تکنیک از مجموعه ‏اى از شیوه‏ هاى درمانى تشکیل شده که ریلکسیشین (تن آرامى) یکى از آنهاست. ابتدا مراجعه‌کننده در مورد اثر استرس بر رفتار و سلامت، آموزش مى‏بیند و سپس با کمک درمانگر عوامل استرس‏ زا را شناسایى مى‏کند تا بتواند با روش‏هایى مثل ریلکسیشین یا انواع مراقبه‌ها، استرس‌های خود را مدیریت کند و به آرامش برسد.

۵ – آموزش مهارت‏هاى اجتماعى
مهارت‏هاى اجتماعى، شامل طیف وسیعى از رفتارها مانند گرمى و صمیمیت در روابط، سهولت در گفت‌وگو، ابراز همدلى، تماس چشمى و به‏طور کلى مهارت‏هاى کلامى و غیرکلامى برقرارى ارتباط است.

۶ – بازسازى شناختى
این تکنیک مربوط به شیوه‏هایى است که به‌شکل مستقیم به‌دنبال تغییر باورهاى مشکل‏زاى افراد هستند و به مراجعان کمک مى‏شود تفکرات ناسالم خود را بشناسند، به پیامدهاى منفى آنها توجه و تفکرات سالم‏تر را جایگزین کنند.

۷ – مدیریت خشم
از این روش براى مهار خشم و پرخاشگرى استفاده مى‏شود. زود عصبانى شدن، از کوره دررفتن، دادزدن، پرتاب اشیاء یا شکستن آنها، در را محکم به‌هم‌کوبیدن و زدن خود و دیگران، نمونه‏هایى از خشم و پرخاشگرى هستند.

۸ – تغییر عادت‌ها
به مراجعان آموزش داده مى‏شود عادت‌های ناسالم خود را بشناسند و از عادت‌های سالم متضاد با آنها براى ترک عادت مشکل‏دار استفاده کنند. از این تکنیک در درمان اختلال‌هایی مثل انگشت مکیدن، پلک‌زدن شدید و کندن مو (تریکوتیلومانیا) استفاده مى‏شود.

۹ – فعال‏سازى رفتارى
روش‏هاى افزایش فعالیت‏ها به مراجعان آموزش داده مى‏شود. گاهی یک برنامه‏ مناسب با سبک زندگى مراجعه‌‌کننده که دربرگیرنده مواردى مانند میزان فعالیت‏هاى تفریحى، ورزشى، مطالعه‏ آزاد و معاشرت با دیگران است در کنار مسوولیت‏هاى شغلى یا وظایف تحصیلى با کمک درمانگر، براى مراجعه‌کننده تنظیم می‌شود و در اختیار وى قرار مى‏گیرد.

۱۰ – مواجهه
مواجهه، روشى است که در آن شخص با هر محرکى که در او ایجاد رفتار یا هیجان نامطلوب مى‏کند، روبرو مى‏شود. در مواجهه، درمانگر براساس یک مقیاس درجه‏بندى شده، آنقدر مراجعه‌کننده را در معرض محرک‏هایى که از نظر او نامطلوب هستند، قرار می‌دهد تا هیجان یا رفتار ناسالم در او از بین برود.

مثلا طبق یک مقیاس درجه‏بندى شده، کسى را که ترس شدید از ارتفاع دارد آنقدر در بلندى و ارتفاع قرار مى‏دهند که به اصطلاح ترسش بریزد و بعد از این در مقابل این محرک (ارتفاع)، واکنش نامطلوب (ترس و فرار) نشان ندهد.

۱۱ – پذیرش
پذیرش به معناى شناسایى و قبول رویدادهاى ناخوشایندى است که نمى‏توان کنترلى بر آنها داشت. در این تکنیک درمانگر با استفاده از روش‏هایى مثل انواع مراقبه‏ها به مراجعه‌کننده کمک مى‏کند تا مسایل تغییرناپذیرى که باعث ایجاد تنش یا احساس‌های دردناک مى‏شوند، بپذیرد و خود را از فشار روانى برهاند.

 

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *